Παρασκευή, Ιανουαρίου 18, 2008

Συνέντευξη της διευθύντριας του 132ου Δημοτικού που απομακρύνθηκε

Το 132ο Δημοτικό Σχολείο Αθηνών στο σχολικό συγκρότημα της Γράβας έχει απασχολήσει και παλαιότερα τις "ανορθογραφίες" (132ο Δημοτικό Σχολείο Αθηνών (Γκράβα) και οι μετανάστες μαθητές του, 4 Ιουνίου: Συζήτηση για τη διδασκαλία της μητρικής γλώσσας των μεταναστών στο ελληνικό σχολείο) για την πρωτοπόρα και παραδειγματική δράση του στην προώθηση της γλωσσικής εκπαίδευσης των μεταναστών πρώτης και δεύτερης γενιάς χάρη στις προσπάθειες δασκάλων με αποφασιστικότητα και γνώσεις. Πρόσφατα όμως η δράση αυτή αντί να γενικευτεί και στα άλλα σχολεία και να κατοχυρωθεί νομικά -και άρα και σε κεντρικό πολιτικό επίπεδο- υπήρξε θύμα του θεσμικού ρατσισμού του κράτους με την απομάκρυνση από τη διεύθυνσή τουτης Στέλλας Πρωτονοταρίου, διευνθύντριας του σχολείο ως τότε και από τους πρωταγωνιστές στις προσπάθειες του σχολείου. Όπως αποδείχτηκε ο διωγμός αυτός σηματοδότησε μια απόπειρα παρεμπόδισης και σταματήματος των δράσεων του σχολείου. Οι "ανορθογραφίες" πήραν με ιμέιλ συνέντευξη από την Πρωτονοταρίου σχετικά με το σχολείο, τις δράσεις του, το δικό της διωγμό, αλλά και τη γλωσσική εκπαίδευση των μεταναστών γενικότερα.

ανορθογραφίες: Ποια είναι η κατάσταση στο 132ο Δημοτικό Σχολείο; Ποιές γλώσσες μιλούν οι μαθητές και οι μαθήτριες, αλλά και οι γονείς τους;

Πρωτονοταρίου: Το 132ο Δημοτικό Σχολείο Αθηνών ανήκει στο σχολικό συγκρότημα της Γκράβας, το μεγαλύτερο της χώρας, στο κέντρο της Αθήνας. Στην Γκράβα βρίσκονται 22 σχολεία, νηπιαγωγεία, δημοτικά, γυμνάσια, λύκεια, EΠΑΛ, ΕΠΑΣ, ΙΕΚ, στα οποία φοιτούν περίπου 4500 μαθητές/μαθήτριες. Το συγκεκριμένο σχολείο συστεγάζεται με το 112ο Δημοτικό και δύο νηπιαγωγεία, λειτουργεί σε βάρδια (μια εβδομάδα πρωί, μια απόγευμα) και οι κτιριακές του υποδομές είναι σε κακή κατάσταση.

Τα παιδιά, στην πλειονότητά τους μετανάστες (72%), προέρχονται κυρίως από Αλβανία, αλλά και από άλλες χώρες: Αίγυπτο, Σουδάν, Νιγηρία, Ιράν, Πολωνία, Ρωσία, Ουκρανία, Μολδαβία, Γεωργία, Βουλγαρία. Η γλώσσα που μιλούν στο σπίτι και επικοινωνούν με τους γονείς τους είναι κυρίως η μητρική τους γλώσσα, ενώ παράλληλα χρησιμοποιούν και την ελληνική. Όπως αναφέρουν πολλοί γονείς η επικοινωνία τους συχνά γίνεται με τη χρησιμοποίηση λέξεων συγχρόνως και από τις δύο γλώσσες. Εξαρτάται από την περίσταση. Υπάρχουν και παιδιά γεννημένα στην Ελλάδα που μιλούν κυρίως την ελληνική γλώσσα γνωρίζοντας ελάχιστα ή και καθόλου τη μητρική τους γλώσσα.

Οι περισσότεροι γονείς στο σπίτι μιλούν κυρίως τη γλώσσα τους. Αρκετοί από αυτούς μπορούν να επικοινωνούν προφορικά στην ελληνική γλώσσα, όμως δυσκολεύονται ή δεν μπορούν να διαβάσουν και να γράψουν. Κάποιοι άλλοι τη γνωρίζουν ελάχιστα και κάποιοι άλλοι καθόλου. Αυτό συμβαίνει περισσότερο με τις γυναίκες που δεν εργάζονται ή έχουν έρθει πρόσφατα στην Ελλάδα. Λίγοι είναι οι γονείς που γνωρίζουν και χρησιμοποιούν καλά στο γραπτό και προφορικό τους λόγο τα ελληνικά.

ανορθογραφίες: Τι δράσεις είχαν αναλάβει οι δάσκαλοι στο σχολείο τόσο για τη γλωσσική εκπαίδευση των μεταναστών και των παιδιών τους αλλά και πέρα από τα γλωσσικά θέματα;

Πρωτονοταρίου: Ενδεικτικές δράσεις που αφορούν συνολικά τη σχολική κοινότητα:


-Μαθήματα μητρικής γλώσσας για τους μαθητές/μαθήτριες που οι γονείς τους εκδήλωσαν την επιθυμία τα παιδιά τους να μάθουν τη μητρική τους γλώσσα (διδασκαλία αλβανικής γλώσσας για έξι χρόνια, αραβικής γλώσσας για δύο χρόνια).

-Αξιοποίηση της γλώσσας και της κουλτούρας που μεταφέρουν τα παιδιά από τις πατρίδες τους σε κάθε ευκαιρία, π.χ. στα μαθήματα, τις εθνικές γιορτές ή σε άλλες εκδηλώσεις.

-Μαθήματα ελληνικής γλώσσας στους μετανάστες γονείς των σχολείων/νηπιαγωγείων της Γκράβας.

-Πολύγλωσσες ανακοινώσεις.

-Στις συναντήσεις γονέων παράλληλη μετάφραση στις γλώσσες όσων γονέων δυσκολεύονταν να επικοινωνήσουν στα ελληνικά.

-Αντικατάσταση στην πρωινή προσευχή του «Πάτερ ημών» με ποίημα-προσευχή του Γ. Ρίτσου από το Πρωινό Άστρο, ώστε να μπορούν να συμμετέχουν όλα τα παιδιά.

-Επιμορφωτικές συναντήσεις και εργαστήρια Ελλήνων και μεταναστών γονέων με θέματα που οι ίδιοι επέλεγαν σχετικά με την ενίσχυση του γονικού τους ρόλου.

-Σύνδεση των οικογενειών των μαθητών/μαθητριών και του σχολείου με υπηρεσίες και υποστηρικτικές δομές υγείας.

-Ενδοσχολική επιμόρφωση των δασκάλων με θεματολογία που επιλέξαμε από κοινού και αφορούσε ανάγκες και προβλήματα στη καθημερινότητά μας στο σχολείο.

ανορθογραφίες: Πώς προέκυψαν αυτές οι δράσεις; Ποιες συνθήκες ευνόησαν να παρθούν αυτές οι πρωτοβουλίες στο συγκεκριμένο σχολείο από τα τόσα με πολλούς μαθητές που δεν έχουν για μητρική γλώσσα τα ελληνικά;


Πρωτονοταρίου: Στο σχολείο συζητούσαμε προβλήματα που προέκυπταν από την ανομοιογένεια των παιδιών μέσα στις τάξεις, φαινόμενα ξενοφοβίας που εκδηλώνονταν ανάμεσα στους γονείς, επιθετικότητας και σχολικής βίας ανάμεσα. Επίσης βλέπαμε ότι εμείς οι εκπαιδευτικοί για να τα καταφέρουμε είχαμε ανάγκη από επιμόρφωση εστιασμένη στις συγκεκριμένες ανάγκες μας.

Στην πορεία, οι ίδιοι οι γονείς άρχισαν να εκφράζουν τις δικές τους ανάγκες. Για παράδειγμα οι μετανάστες γονείς εξέφρασαν την επιθυμία τους να μάθουν οι ίδιοι ελληνικά για να μπορούν να επικοινωνούν με το σχολείο και την ελληνική κοινωνία και κυρίως να βοηθούν τα παιδιά τους στα μαθήματα. Παράλληλα επιθυμούσαν να διδαχτούν και τα παιδιά τους τη μητρική τους γλώσσα.

Με τα προγράμματα Ολυμπιακής Παιδείας (2002- 2003 και 2003-2004) καταφέραμε να υλοποιηθούν όλες αυτές οι δράσεις, από τις οποίες κάποιες είχαν ήδη ξεκινήσει (σχ. έτος 1999-2000). Σημαντικός επίσης παράγοντας που βοήθησε στην υλοποίησή τους ήταν η λειτουργία του Συλλόγου Διδασκόντων και η καλή συνεργασία μας, το δημοκρατικό κλίμα στο σχολείο, η εμπιστοσύνη, η υποστήριξη και η σχέση που σιγά-σιγά αναπτύχθηκε ανάμεσά μας, η ανάγκη νέων εκπαιδευτικών προσεγγίσεων που κινούσαν το ενδιαφέρον μας, η αγωνία μας για να βρεθούν λύσεις, ο κοινός μας στόχος.

ανορθογραφίες: Είχαν οι δράσεις αυτές την υποστήριξη των Ελλήνων και μεταναστών μαθητών και γονιών;

Πρωτονοταρίου: Στην αρχή υπήρξαν από κάποιους Έλληνες γονείς και δασκάλους αντιδράσεις, που εκφράστηκαν έντονα μόνο από ελάχιστους γονείς π.χ. στην πρώτη συνάντηση γονέων (το 1999) όταν χρησιμοποιήσαμε μεταφραστή για την αλβανική γλώσσα, κάποιες Ελληνίδες μαμάδες αποχώρησαν. Στην πορεία οι πιο πολλοί Έλληνες γονείς, όσον αφορά τις δράσεις που γίνονταν στο σχολείο για τους μετανάστες και τα παιδιά τους, όχι απλά πείστηκαν αλλά και ήταν υποστηρικτικοί. Πάντα βέβαια υπήρχαν μεμονωμένες περιπτώσεις Ελλήνων γονέων που διαφωνούσαν. Επειδή όμως τόσο οι ίδιοι όσο και τα παιδιά τους ήταν ευχαριστημένα από τη συνολικότερη δουλειά του σχολείου, αν και εξέφραζαν τις ανησυχίες τους, δεν δημιουργούσαν προβλήματα.


ανορθογραφίες: Ποια ήταν ως σήμερα η στάση των διαδοχικών Υπουργών Παιδείας απέναντι στις διαπολιτισμικές δράσεις που είχαν αναλάβει οι δάσκαλοι του σχολείου;

Πρωτονοταρίου: Οι ίδιοι οι Υπουργοί Παιδείας δε νομίζω ότι ξέρουν τι ακριβώς συμβαίνει στα σχολεία μας. Και φοβάμαι ότι το ενδιαφέρον όλων ξεκινά όταν κάτι δημοσιοποιείται κυρίως με αρνητικό τρόπο. Στο Παγκράτι π.χ., αν εφαρμόζονταν στο παρελθόν αποτελεσματικά προγράμματα πρωτογενούς πρόληψης και μάλιστα με διεθνείς βραβεύσεις όπως έγινε στο σχολείο μας (132ο) κανείς δε θα έδινε σημασία. Από τη στιγμή που έγιναν καταστροφές και έπρεπε να βρουν τον ένοχο ανάμεσα στους έφηβους μαθητές και όχι σε ένα εκπαιδευτικό σύστημα που δεν ανταποκρίνεται στις ανάγκες και στις προσδοκίες των σύγχρονων παιδιών, όλοι κινητοποιήθηκαν.

Η στάση γενικά του Υπουργείου Παιδείας και της διοίκησης σχετικά με τις δράσεις που εφαρμόζονταν στο 132ο πέρασε διάφορες φάσεις και είχε μέχρι πρότινος επίκεντρο τα μαθήματα αλβανικής γλώσσας. Συγκεκριμένα, όταν έμαθαν για τα μαθήματα αλβανικών στα παιδιά, ανησύχησαν ζητώντας διευκρινίσεις. Στην πορεία, αφού έλεγξαν το πρόγραμμα Ολυμπιακής Παιδείας και τις συμβάσεις που από κοινού είχαμε υπογράψει, ησύχασαν. Στη φάση εκείνη ο προϊστάμενος ήταν ένας προοδευτικός εκπαιδευτικός, ο κ. Κ. Τρίχας, με ευρύτερες πολιτικές και παιδαγωγικές αντιλήψεις και τον αισθανόμασταν κοντά μας.

Τα προβλήματα άρχισαν αργότερα, με την αλλαγή της κυβέρνησης, όταν ο Υπουργός Παιδείας της Αλβανίας ζήτησε να επισκεφτεί το σχολείο. Μπήκαν από τη διοίκηση ζητήματα σοβαρά σχετικά με τη νομιμότητα ενός προγράμματος που είχε λήξει. Εμείς, ως Σύλλογος Διδασκόντων, πάντα εγγράφως αρνιόμασταν τη διακοπή του, θεωρώντας ότι ένα πρόγραμμα που είχε εγκριθεί επανειλημμένα, είχε χρηματοδοτηθεί και εφαρμόστηκε με επιτυχία στη σχολική κοινότητα, ήταν νόμιμο. Παράλληλα, ψάχναμε τρόπους για την επανέγκριση κάποιων δραστηριοτήτων που ζητούσε ο Σχολικός Σύμβουλος και η διοίκηση.

Στη συνέχεια, προστέθηκε το ζήτημα της πρωινής προσευχής. Αν και η παρέμβασή μας ήταν μικρή, απλά έδινε τη δυνατότητα σε όλα τα παιδιά να προσεύχονται, οι αντιδράσεις από λίγους Έλληνες γονείς, από την τοπική εκκλησία και τη διοίκηση ήταν άμεσες και θα έλεγα έντονες.

Με πολλή προσπάθεια βέβαια φάνηκε ότι τα πράγματα κυλούσαν και είχαμε βρει τρόπους επίλυσης των προβλημάτων που είχαν προκύψει. Όμως οι κρίσεις Διευθυντών έδειξαν ότι κάναμε λάθος.

ανορθογραφίες: Η απομάκρυνσή σου από τη θέση της διευθύντριας του σχολείου είχε ως κύριο στόχο να βολευτεί κάποιο "γαλάζιο παιδί" ή ήταν μια συνειδητή προσπάθεια να μπει ένα τέλος στις δραστηριότητες που αναπτύχθηκαν όσο ήσουν διευθύντρια, ιδιαίτερα στη διδασκαλία της αλβανικής γλώσσας στους μαθητές και τις μαθήτριες αλβανικής καταγωγής;

Πρωτονοταρίου: Όχι, δε βολεύτηκε κανένα γαλάζιο ή πράσινο παιδί ή κάποιος της συνδικαλιστικής ελίτ. Εξάλλου έγινα ξανά διευθύντρια. Η απομάκρυνσή μου από το σχολείο και η αντικατάστασή μου από κάποιον, ο οποίος όχι απλά διαφωνεί, αλλά στόχος του ήταν, με την άφιξή του στο σχολείο, να σταματήσουν όλες οι δραστηριότητες που αφορούσαν τους μετανάστες μαθητές και γονείς, ήταν μια προσχεδιασμένη απόφαση της διοίκησης.

Οι δάσκαλοι του σχολείου θα αγωνίζονταν με τον πιο έντονο τρόπο να συνεχίσουν την εφαρμογή όλων των δράσεων και χωρίς εμένα, όπως και τελικά έγινε, όμως αρκετές απ’ αυτές θα σταματούσαν ή πολύ γρήγορα θα εκφυλίζονταν. Κι αυτό γιατί, για να πετύχουν συνολικά και να έχουν αποτελεσματικότητα, προϋποθέτουν ένα διαφορετικό κλίμα στο σχολείο και στηρίζονται στην συνεργασία του διευθυντή και των εκπαιδευτικών. Είναι δουλειά ομάδας και χρειάζονται κόπο, χρόνο, ρίσκο και κυρίως ψυχή.

ανορθογραφίες: Τι έχει γίνει με τις πρωτοποριακές δραστηριότητες του σχολείου σήμερα που έχεις απομακρυνθεί από τη διεύθυνσή του;

Πρωτονοταρίου: Οι εκπαιδευτικοί του σχολείου με φοβερές προσπάθειες, μέσα σε ένα δύσκολο κλίμα, συχνά με απειλές πειθαρχικού, κατάφεραν να συνεχίσουν κάποιες δραστηριότητες. Κάποιες άλλες ανεστάλησαν ή, λόγω της κρίσης των διευθυντών, δεν ξεκίνησαν καθόλου.

ανορθογραφίες: Το εκπαιδευτικό κίνημα, η τοπική σχολική κοινότητα και έστω κάποιοι πολιτικοί φορείς στάθηκαν αλληλέγγυοι και διαμαρτυρήθηκαν για την απομάκρυνσή σου και το σταμάτημα των πρωτοβουλιών;

Πρωτονοταρίου: Ναι. Επειδή εδώ δεν έχουμε να κάνουμε με μια ατομική περίπτωση, όπως τις πολλές που συνέβησαν και καταγγέλθηκαν στις κρίσεις διευθυντών, αλλά με μια πολιτική δίωξη ενός σχολείου που εκφράστηκε με την απομάκρυνσή μου, η κινητοποίηση ήταν μεγάλη και υπήρξαν σοβαρές αντιδράσεις από πολλούς φορείς και σε διάφορα επίπεδα. Αντέδρασαν εκτός από την σχολική κοινότητα, πολιτικά κόμματα, πανεπιστημιακοί, το συνδικαλιστικό κίνημα, έγιναν ερωτήσεις στη Βουλή, ασχολήθηκαν τα ΜΜΕ. Η σημαντικότερη όμως και χαρακτηριστικότερη αντίδραση έγινε από το Σύλλογο Διδασκόντων και το Σύλλογο γονέων και κηδεμόνων του σχολείου και εκφράστηκε όχι μόνο με γραπτά κείμενα διαμαρτυρίας αλλά με την προσωπική παρουσία σχεδόν όλων των μελών τους στη διοίκηση (Περιφερειακό Διευθυντή, Διευθύντρια Α΄ Διεύθυνσης Αθήνας, Προϊστάμενο 4ου Γραφείου) για τη διεκδίκηση της επιστροφής μου, ώστε να συνεχιστεί η δουλειά που γίνεται στο σχολείο.

ανορθογραφίες: Γιατί είναι τελικά σημαντικό να διδάσκονται τα παιδιά των μεταναστών τη μητρική τους γλώσσα;

Πρωτονοταρίου: Πολύ επιγραμματικά θα αναφέρω απόφαση της UNESCO που αφορά το δικαίωμα των παιδιών στη μητρική τους γλώσσα και κάποιους λόγους που το επιβάλλουν: «από ψυχολογική άποψη, η μητρική γλώσσα είναι το πιο σημαντικό σύστημα για τον άνθρωπο που του δίνει τη δυνατότητα να εκφράζεται και να κατανοεί. Από κοινωνική άποψη, μέσα από αυτήν ταυτίζεται με τα μέλη της κοινότητας καταγωγής του και από παιδαγωγική άποψη η μητρική γλώσσα συμβάλλει, λόγω της οικειότητας του παιδιού με αυτήν, στην καλύτερη προσαρμογή στη μαθησιακή διαδικασία». Παράλληλα, θα πρόσθετα και άλλους γενικότερους λόγους που αφορούν όλους μας, και τα παιδιά ως πολίτες του μέλλοντος, όπως για παράδειγμα το γεγονός ότι η καλλιέργεια των μητρικών γλωσσών εξασφαλίζει τη διατήρηση και τη συνέχειά τους. Είναι προφανές ότι εδώ δεν εκφράζω προσωπικές απόψεις αλλά επιστημονικές παραδοχές ερευνών γύρω από αυτά τα ζητήματα τα οποία αποδεικνύουν την σημασία της διδασκαλίας της μητρικής γλώσσας για τα παιδιά των μεταναστών.


ανορθογραφίες: Πολλά παιδιά μεταναστών που έχουν γεννηθεί στην Ελλάδα ή έχουν έρθει σε πολύ μικρή ηλικία μιλούν καλύτερα τα ελληνικά από τη γλώσσα των γονιών τους, η οποία δεν μπορεί να θεωρηθεί και δική τους μητρική γλώσσα. Ποιά είναι η σημασία για αυτά ειδικά τα παιδιά να μάθουν τη μητρική γλώσσα των γονιών τους;

Πρωτονοταρίου: Οι επιστημονικές παραδοχές μιλούν για σεβασμό και υποστήριξη και των δύο γλωσσών των παιδιών, αφού αναφερόμαστε σε δίγλωσσα παιδιά. Νομίζω ότι τα παιδιά των μεταναστών έχουν ισχυρές συναισθηματικές αναφορές στη μητρική τους γλώσσα.

Χωρίς τη μητρική γλώσσα των γονιών τους, γιατί σίγουρα οι γονείς δεν την έχουν εγκαταλείψει και για αντικειμενικούς λόγους αλλά κυρίως για λόγους προσωπικούς-συναισθηματικούς, πώς θα έχουν τα παιδιά πρόσβαση στον κόσμο των γονιών τους, στην κουλτούρα τους, στους δικούς τους ανθρώπους που άφησαν πίσω στην πατρίδα; Πολλά από τα παιδιά που συμμετείχαν στα μαθήματα μητρικής γλώσσας, όπως μας είπαν τα ίδια, ήθελαν να μιλήσουν στο τηλέφωνο ή να αλληλογραφήσουν με τους παππούδες και τους συγγενείς που άφησαν πίσω και δυσκολεύονταν ή στις διακοπές στην πατρίδα τους ήταν δύσκολο να συνεννοηθούν και να κάνουν φίλους.

ανορθογραφίες: Είναι κάτι θετικό, αποτελεί κίνητρο για την εκμάθηση της ελληνικής γλώσσας η προϋπόθεση γνώσης της για τη χορήγηση "άδειας επί μακρόν διαμένοντος" σε μετανάστες, όπως θεσμοθετήθηκε με το μεταναστευτικό νόμο του 2005;

Πρωτονοταρίου: Η γνώση της γλώσσας της χώρας υποδοχής για τους μετανάστες είναι σίγουρα απαραίτητο εφόδιο για να μπορούν όχι μόνο να επικοινωνούν με την κοινότητα, το σχολείο, τις δημόσιες αρχές, αλλά και να έχουν τη δυνατότητα και την ευχέρεια να φτιάχνουν τα χαρτιά τους, να διαβάζουν νόμους και διατάγματα που τους αφορούν, να διεκδικούν όταν παραβιάζονται κάποια δικαιώματα δικά τους ή των παιδιών τους.

Βέβαια διαφωνώ με το γεγονός ότι αυτό είναι προϋπόθεση για την παραμονή τους στην Ελλάδα, αφού θα είναι μια ακόμα αφορμή για την ευκολότερη απέλασή τους.

Βέβαια ενώ η ελληνική Πολιτεία έχει την απαίτηση να γνωρίζουν οι μετανάστες την ελληνική γλώσσα, στην πραγματικότητα τους αφαιρεί τις πρακτικές δυνατότητες και τις προϋποθέσεις να τη μάθουν. Για παράδειγμα σε ποιες αίθουσες θα γίνεται η διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας; Θέμα για το οποίο έχουν γίνει επερωτήσεις στη Βουλή.

Για τις γυναίκες οι οποίες δεν εργάζονται και που πολλές από αυτές λόγω πολιτισμικών, θρησκευτικών ή πρακτικών λόγων (μητέρες με την ευθύνη των παιδιών και της οικογένειας, χωρίς ελεύθερο χρόνο κ.ά.) είναι σχεδόν αδύνατον να έχουν πρόσβαση στην εκμάθηση της ελληνικής γλώσσας τι γίνεται; Το σχολείο π.χ. είναι ο χώρος, ο οποίος προσφέρεται για την εκμάθηση της ελληνικής γλώσσας για όλους τους γονείς. Όταν αυτό γίνεται πράξη, εφευρίσκονται τρόποι, ώστε τέτοιες προσπάθειες να διακόπτονται βίαια. Δεν είναι αυτό υποκριτικό;

ανορθογραφίες: Πώς θα έβλεπες τη λειτουργία κρατικών ΜΜΕ, την ανάρτηση πινακίδων και την παροχή υπηρεσιών από το δημόσιο και στις γλώσσες των μεταναστών;

Πρωτονοταρίου: Είναι το λιγότερο που θα μπορούσε να κάνει μια πολυπολιτισμική κοινωνία για τους πολίτες της, γιατί πολίτες της είναι και οι μετανάστες. Τέτοια μέτρα θα βοηθούσαν με έμπρακτο τρόπο στην ομαλότερη ένταξη των μεταναστών, αφού θα ήταν ένα δείγμα αποδοχής και υποστήριξης από μια πολιτεία και ένα λαό που στην κουλτούρα και τον πολιτισμό του η αλληλεγγύη και ο σεβασμός του ξένου θα έπρεπε να κατέχουν ιδιαίτερη θέση. Και δε θα βοηθούσε μόνο στην υποστήριξη των ξένων; αλλά και θα άμβλυνε σιγά-σιγά ξενοφοβικές αντιλήψεις από τους Έλληνες πολίτες. Εξάλλου υπάρχουν υπηρεσίες όπως οι τράπεζες που χρησιμοποιούν, φυσικά για λόγους εκσυγχρονισμού και μικρότερου κόστους, την αλβανική και τη ρώσικη γλώσσα στο ATM.

ανορθογραφίες: Πρωτοβουλίες δασκάλων με στήριξη και αποδοχή από την τοπική σχολική κοινότητα μπορούν τελικά να επιβιώσουν μακροπρόθεσμα αν δεν κατοχυρωθούν και νομικά, αν δεν επηρεάσουν τους συσχετισμούς στο κεντρικό πολιτικό επίπεδο;

Πρωτονοταρίου: Νομίζω ότι παρόμοιες πρωτοβουλίες, επειδή εκφράζουν αιτήματα που έχουν ωριμάσει, μπορεί να χρησιμοποιηθούν μόνον ως προτάσεις για αλλαγές που είναι αναγκαίες. Αν δεν γίνουν αιτήματα του εκπαιδευτικού κινήματος με στόχο τη νομική κατοχύρωσή τους, αν δηλαδή τελικά δεν κατοχυρωθούν νομικά, είναι αδύνατον να διαρκέσουν. Από τη στιγμή που θα στηρίζονται σε ατομικές πρακτικές και αντιλήψεις και θα εξαρτώνται προσωπικά από δασκάλους και διευθυντές, έστω κι αν έχουν μια ευρύτερη αποδοχή, είναι δύσκολο να γενικευτούν και αδύνατον να επιβιώσουν.

ανορθογραφίες: Τι υποστήριξη έχει αποσπάσει ως τώρα η πρωτοβουλία που ξεκίνησαν τον Ιούνιο τα Πίσω Θρανία και το Δίκτυο Κοινωνικής Υποστήριξης Προσφύγων και Μεταναστών για τη θεσμοθέτηση της διδασκαλίας της μητρικής γλώσσας των μεταναστών στο ελληνικό σχολείο; Το αίτημα μπαίνει σήμερα περισσότερο στην ατζέντα του εκπαιδευτικού κινήματος και των μεταναστευτικών οργανώσεων, αλλά και των πολιτικών φορέων;

Πρωτονοταρίου: Νομίζω, ναι. Είναι ένα πρόβλημα που ενώ απασχολούσε και υπήρχε η ανάγκη διεκδίκησής του δεν είχε καν εκφραστεί. Δεν είχε απασχολήσει στα σοβαρά ούτε το εκπαιδευτικό κίνημα ούτε την ελληνική κοινωνία. Και σίγουρα δεν αναφέρομαι σε μεμονωμένες περιπτώσεις εκπαιδευτικών ή οργανώσεων όπως τα Πίσω Θρανία ή το Δίκτυο Κοινωνικής Υποστήριξης Προσφύγων και Μεταναστών.

Μόνο που το αίτημα αυτό είναι αναγκαίο να συνοδεύεται και με ένα ακόμα σφαιρικότερο αίτημα για μια άλλη πολιτική του ελληνικού σχολείου. Στοιχείο αυτής της πολιτικής θα είναι και η διδασκαλία της μητρικής γλώσσας των παιδιών. Για να υπάρχει αποτελεσματικότητα θα πρέπει η μητρική γλώσσα να είναι σεβαστή και να αξιοποιείται σε ολόκληρη την εκπαιδευτική διαδικασία, να ανοίξει το σχολείο στους γονείς και στην τοπική κοινωνία, οι εκπαιδευτικοί να επιμορφωθούν. Υπάρχει η εμπειρία του 132ου. Γιατί να μην χρησιμοποιηθεί;

ανορθογραφίες: Τι μπορεί να γίνει από δω και πέρα για την επιστροφή σου στη διεύθυνση του σχολείου και την πλήρη επαναλειτουργία των προγραμμάτων του;

Πρωτονοταρίου: Στόχος δύσκολος, αφού εσκεμμένα έγινε η απομάκρυνσή μου από το σχολείο. Ήταν πολιτική επιλογή κάποιων κύκλων του Υπουργείου και όχι φυσικά αυτών που εκφράζουν μια εκσυγχρονιστική άποψη για τα εκπαιδευτικά πράγματα.

Οι πρωτοβουλίες που εφαρμόστηκαν στο συγκεκριμένο σχολείο δεν είναι επαναστατικές και δεν αφορούν άλλα πολιτικά συστήματα. Θα μπορούσε και θα έπρεπε να είναι το όραμα μιας σύγχρονης δημοκρατικής κοινωνίας.

Είναι πάντως σημαντικό με κάθε τρόπο να συνεχίσει να εκφράζεται η αντίδραση του εκπαιδευτικού κινήματος και σίγουρα των πολιτικών δυνάμεων και των άλλων φορέων που εμπλέκονται με την εκπαίδευση ή που απλά συμφωνούν με τη δουλειά μας στις αναχρονιστικές πρακτικές της διοίκησης.

Τελειώνοντας, θέλω να τονίσω ότι αν συνεχιστούν συνολικά οι δράσεις που εφαρμόζονται έξι χρόνια στο σχολείο κι επίσης αν απλωθούν και σε άλλα σχολεία, αφού πρώτα προσαρμοστούν στις ανάγκες και το πλαίσιο τους, θα είναι μια σπουδαία κατάκτηση. Το πιο σημαντικό όμως θα είναι να καταφέρουμε οι συγκεκριμένες πρωτοβουλίες να προβληθούν ως αιτήματα του εκπαιδευτικού κινήματος με στόχο τη νομική κατοχύρωσή τους. Τότε ο αγώνας και οι προσπάθειες όλων μας, των εκπαιδευτικών, των γονιών και των μαθητών/μαθητριών του 132ο και όσων ενεργά μας συμπαραστέκονται, θα δικαιωθούν.

***

Από την πλευρά των "ανορθογραφιών" ως τελικό σχόλιο δεν μπορούμε παρά να επισημάνουμε μια σύμπτωση που αναδεικνύει όμως μια θεμελιώδη αντίφαση της ρατσιστικής αντιμετώπισης της γλωσσικής εκπαίδευσης των μεταναστών. Τις ίδιες μέρες που γινόταν προσπάθεια να σταματήσουν τα μαθήματα αλβανικής γλώσσας στο 132ο Δημοτικό η Ομοσπονδία Ελληνικών Κοινοτήτων Γερμανίας και η Παγγερμανική Ένωση Μεταναστευτικών Οργανώσεων -και μαζί τους το Αθηναϊκό Πρακτορείο Ειδήσεων- πανηγύριζαν γιατί στο κείμενο της κοινής διακήρυξης των Υπουργών Παιδείας των γερμανικών ομόσπονδων κρατιδίων και των μεταναστευτικών ομοσπονδιών καλούνται οι σχολικές μονάδες με μεγάλο ποσοστό μαθητών από μεταναστευτικές οικογένειες να εντάξουν ισότιμα στα αναλυτικά προγράμματά τους το μάθημα της μητρικής γλώσσας. Αυτοί οι μετανάστες βέβαια είναι Έλληνες...

Συνεχής ενημέρωση:

- νέα για το 132ο Δημοτικό Σχολείο Αθηνών στο Φόρουμ των Συσπειρώσεων-Παρεμβάσεων Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης

Κείμενα αλληλεγγύης:

- Γονείς 132ου Δημοτικού Αθηνών που παρακολουθούν τα μαθήματα μητρικής γλώσσας, 14.11.2007

- Σύλλογος Διδασκόντων του 132ου Δημοτικού Αθηνών

- Σύλλογος Γονέων και Κηδεμόνων του 132ου Δημοτικού Αθηνών

- Όργιο προαποφασισμένων επιλογών, συνεντεύξεις-παρωδία, μισαλλοδοξία και ρεβανσισμός κατά συναδέλφων, Σύλλογος Εκπαιδευτικών Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης "Αθηνά", 16.11.2007

- "Τα Ζωνιανά της εκπαίδευσης...", Δίκτυο Κοινωνικής Υποστήριξης Προσφύγων και Μεταναστών, 30.11.2007

- Σύλλογος Φοιτητών Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών «Εκπαίδευση και Ανθρώπινα Δικαιώματα» Τ.Ε.Α.Π.Η.

- Σύλλογος Μεταπτυχιακών Φοιτητών/τριών και Υποψήφιων Διδακτόρων του Π.Τ.Δ.Ε. του Α.Π.Θ., 8.1.2008

- Υπεράσπιση της παιδαγωγικής ελευθερίας και της δημοκρατίας στο σχολείο. Στήριξη της δράσης των εκπαιδευτικών και του ρόλου του συλλόγου διδασκόντων στο 132ο Δ.Σ. Αθηνών, Σύλλογος Εκπαιδευτικών Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης "Αθηνά", 14.1.2008

- Σύλλογος Μετεκπαιδευομένων Δασκάλων και Νηπιαγωγών Μαρασλείου Διδασκαλείου, 17.1.2008

- Ανακοίνωση για την υπεράσπιση της παιδαγωγικής ελευθερίας και δημοκρατίας στο σχολείο και για τη στήριξη της δράσης των εκπαιδευτικών και του ρόλου του συλλόγου διδασκόντων στο 132ο Δ.Σ. Αθηνών, Διασκαλική Ομοσπονδία Ελλάδας (Δ.Ο.Ε.), 21.1.2008

- Εθνικό Παρατηρητήριο για το Ρατσισμό και την Ξενοφοβία, 23.1.2008 [pdf]

- Η' Σύλλογος Εκπαιδευτικών Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Θεσσαλονίκης, 4.2.2008

- Κείμενο 126 πανεπιστημιακών, 8.2.2008 (Ρεπορτάζ από το Βήμα 9.2.2008)


Παρεμβάσεις βουλευτών
:

- Ερώτηση Φώτη Κουβέλη (ΣΥ.ΡΙΖ.Α) στη Βουλή, 22.11.2007

- Ερώτηση Άννας Διαμαντοπούλου (ΠΑ.ΣΟ.Κ) στη Βουλή, 22.11.2007

- Επίσκεψη Τάσου Κουράκη (ΣΥ.ΡΙΖ.Α) στο σχολείο, 18.01.2008


Δημοσιεύματα
:

- "Μη μας πάρετε τη διευθύντρια", Καθημερινή, 22.11.2007

- iospress, Ο Ιός/Ελευθεροτυπία, 24.11.2007

- Παντελής Μπουκάλας, Το μέγα προσόν της "ημετερότητας", Καθημερινή, 27.11.2007

- Η μεγάλη περιπέτεια στην Γκράβα, Καθημερινή, 09.12.2007 (αφιέρωμα)

- Θάλεια Δραγώνα, Η "κατάρα" της κομματικοκρατίας και οι συνεντεύξεις, Έθνος, 13.12.2007

- "Ο διευθυντής μάς στέρησε το μάθημα των Ελληνικών", Τα Νέα, 15-16.12.2007

- Σχολείο χωρίς σύνορα. Ποιοί αντιδρούν στο στοίχημα του 132ου της Γκράβας;, Ο Ιός/Κυριακάτικη Ελευθεροτυπία, 30.12.2007

- Ανεύθυνη Δήλωση. Απάντηση του διευθυντή για τις δυσοίωνες εξελίξεις στο 132ο Δημοτικό της Γκράβας , Ο Ιός/Ελευθεροτυπία, 19.1.2008

- Τα σχολεία της Δεξιάς είναι μόνο... ελληνοχριστιανικά, Έθνος, 3.2.2008


Share/Save/Bookmark

7 σχόλια:

Νίκος Σαραντάκος είπε...

Πολύ καλό, μπράβο παιδιά. Και να σας βλέπουμε συχνότερα, παρακαλώ!

Ανώνυμος είπε...

Exeis dikio, apla oi peristaseis den epetrepsan, tha epanelthoume drimuteroi...
Thodoris
Anorthografos

Γιάννης Χάρης είπε...

ναι, πολύ ωραία δουλειά, ας πούμε ότι μπορεί να συχωρέσει ώς ένα βαθμό τη μακρά αγρανάπαυση -μένει να τηρηθεί η υπόσχεση του Θοδωρή, για να δούμε ότι ήταν όντως αγρανάπαυση :-)

Ανώνυμος είπε...

Σήμερα μετά από πολλά χρόνια ξανβρέθηκα τυχαία με τη δασκάλα μου για 3 χρόνια από την Πρώτη μέχρι τη Τρίτη Δημοτικού.Χάρηκα τόσο πολύ που μου έρχονται συνέχεια εικόνες από εκείνα τα χρόνια, αν και το ότι δε με θυμήθηκε αμέσως παρόλο που συνέχισα να μπαινοβγαίνω σπίτι της για τα υπόλοιπα 3-4 χρόνια λόγω της στενής μου φιλίας με την κόρη της, με στεναχώρησε. Η ζεστή αγκαλιά της και το τεράστιο χαμόγελο της όμως με αποζημίωσε γιατί ένιωσα ότι χάρηκε πραγματικά.
Μέσα από αυτό το blog μάθατε πολλοί για έναν άνθρωπο που θαυμάζω πολύ και εξαιτίας της έχω καταφέρει πολλά απο αυτά που έχω κάνει μέχρι σήμερα και ας δε το ξέρει και για αυτό απλά θέλω να στείλω ένα καλησπέρα σε όλους σας και τη συμπαράσταση μου σε ότι προσπάθειες κάνετε και θα κάνετε για δημιουργικά έργα. Περαιτέρω λεπτομέρειες βέβαια για να καταλάβτετε ότι μιλάω για τη Στέλλα Πρωτονοταρίου δε χρειάζονται.
S.B.

fotis είπε...

EPITELOUS
XAIROMAI POU BLEPO KINHSH

XAIRETISMATA APO GIANNENA

hamomilaki Nobilis είπε...

Μόνο θλίψη και αγανάκτηση μπορεί να νοιώσει κανείς για όλα αυτά και να σκεφτείς ότι πάντα, σε όλη μας την ιστορία, χαρακτηριζόμασταν φιλόξενος λαός.

Manos Karmiris είπε...

Ναι ν' αφήσω το ημέτερον σχόλιον, για τους εκπαιδευτικούς της κακιάς ώρας που ενώ ως μεγαλύτεροι ζούσαν με άλλες ανάγκες, ΑΛΛΑ μου μάθαιναν και στο τέλος...τζίφος.
Οταν ήμουν μαθητής 12 ΟΛΟΚΛΗΡΑ χρόνια, δίχως τα καλοκαίρια ευτυχώς ώπου και έμαθα τα περισσότερα ΧΡΗΣΙΜΑ πράγματα, θα ήθελα να με διδάξουν: Πώς να φτιάχνω ωραία φαγητά, διότι θα τρώγω σε όλη την υπόλοιπη ζωή μου.
Πώς να ράβω ένα κουμπί, διότι είναι πολλά και το πρώτο κουμπί που έραψα στο στρατό ήταν σκέτη αποτυχία
Πώς να βγάζω ωραίες φωτογραφίες, διότι κάποτε με τα films(επί των ημερών μας με την ψηφιακή τα πράγματα είναι πιο εύκολα, αφού βλέπεις ΑΜΕΣΩΣ το αποτέλεσμα) τραβούσαμε 7 φωτογραφίες για να βγει μια καλή.
Να μάθω να επισκευάζω ΜΟΝΟΣ το πιο φθηνό μέσον μεταφοράς, το ποδήλατό μου.
Να αντικαταστήσω ένα πλακάκι ή έναν ρευματολήπτη(φις)που έσπασε.
Να παίζω ένα μουσικό όργανο π.χ. κιθάρα, για να διασκεδάζω ευχάριστα με την παρέα μου.
Να μάθω για ξένους πολιτισμούς, να κρίνω, να συγκρίνω και τόσα άλλα.
Με κράτησαν βασανιστικά 12 χρόνια στα θρανία, μου στέρησαν το παιγνίδι, με βαθμολόγησαν, με τιμώρησαν και πιο το αποτέλεσμα; Τζίφος.